Restauratie van een muurschildering en een familieschilderij

MUURSCHILDERING

Het werk is een muurschildering — geen fresco — in olieverf op een kalkpleister. Het gaat om een panoramisch landschap met een voorstelling van een Noord-Afrikaans landschap en een zicht op de Rijn, met decoratie in faux eikenhout en faux marmer — Philippeville-marmer. 580 werkuren, ofwel drieënhalve maand werk, op een oppervlakte van 12 m².

FAMILIESCHILDERIJ

Restauratiebehandeling: het schilderij was sterk vervuild en de vernislaag was geoxideerd. Bovendien had het schilderij waterschade opgelopen en vertoonde het belangrijke vochtproblemen, waardoor de verflaag broos en zeer gevoelig was geworden.

Restauratie van een muurschildering

12 m² — niet gesigneerd, naar Léon Pouteau — begin 20e eeuw — gelegen in Olloy-sur-Viroin, Viroinval, in een privéwoning.

Conditierapport van de schadebeelden

De verflaag is op bepaalde plaatsen bedekt met pleister en behangpapier.
Over het volledige kunstwerk is een vuilafzetting zichtbaar.
De vernislaag op de verflaag is geoxideerd en is met de tijd vergeeld. Ze is dik, geel en donker en verbergt de oorspronkelijke kleuren van het werk. Door haar gedegradeerde toestand vervult ze bovendien niet langer haar beschermende functie. Ze maskeert ook de diepte van het werk en de verzadiging van de kleuren.
Er zijn talrijke lacunes zichtbaar, wat wijst op een ernstig hechtingsprobleem van de verflaag aan de drager. Daarnaast worden ook hechtingsproblemen vastgesteld ter hoogte van de drager zelf — broze pleisterlaag.
Er is blanchering zichtbaar in de vernislaag, waarschijnlijk veroorzaakt door een belangrijke vochttoevoer in de muur — vermoedelijk in verband met de kelder.
Oude restauraties zijn zichtbaar — vroegere retouches en overschilderingen.

Vrijlegging van de pleister met een scalpel
Fixatie van de verflaag met behulp van een geschikte lijm
Reiniging van de verflaag met watten en een waterige oplossing
Vernisafname — verwijdering van de geoxideerde, vergeelde vernis — met watten en solventmengsels
Opvullen van lacunes
Aanbrengen van een isolerende laag op de opvullingen
Retouches — grondtonen — van de opvullingen: grondtonen, reconstructie van de faux-marmerdecoratie op basis van een bestaand origineel deel, en reconstructie van de faux-houtdecoratie eveneens op basis van het aanwezige originele deel.
Twee lagen synthetische vernis aangebracht met een spalter
Retouches met synthetische vernis en pigmenten op de grondtonen.
Aanbrengen van een synthetische vernis met was met spray/spuitpistool.

Uitgevoerde behandeling: conservatie en restauratie van het kunstwerk

Resultaat van de interventie

Het kunstwerk is opnieuw in zijn geheel zichtbaar.
De toestand van het kunstwerk wordt niet langer bedreigd.
De leesbaarheid van het kunstwerk is hersteld dankzij de uitgevoerde behandelingen en retouches.
Alle stappen zijn reversibel, omdat de gebruikte materialen zorgvuldig werden gekozen en in een zeer specifieke volgorde werden toegepast. Daardoor kunnen de uitgevoerde interventies in de toekomst worden verwijderd zonder het origineel aan te tasten.
De gebruikte restauratieproducten staan erom bekend wetenschappelijk in laboratoria te zijn getest om hun stabiliteit in de tijd te garanderen — bijvoorbeeld een synthetische vernis die niet vergeelt onder UV-licht.
De restauratie heeft tot doel het kunstwerk in zijn huidige toestand te bewaren; terugkeren naar de oorspronkelijke toestand is onmogelijk. Het werk is nu geconserveerd en gestabiliseerd, waardoor het duurzaam bewaard blijft en zichtbaar kan blijven voor toekomstige generaties.

Restauratie van een familieschilderij

Familieschilderij — 150 × 120 cm — eind 19e eeuw — gesigneerd.

Restauratiebehandeling. Het schilderij was sterk vervuild en de vernislaag was geoxideerd. Bovendien had het schilderij waterschade opgelopen en vertoonde het belangrijke vochtproblemen, waardoor de verflaag broos en zeer gevoelig was geworden.

Ontspanning van de drager en behandeling van de drager tegen vocht — onder persing geplaatst met vloeipapier — absorptie en trage droging om krimp van de drager en vervorming te voorkomen